Flynn Etkisi ve Örnekleri


Bilim kurgu filmlerinde sıkça karşılaştığımız ama isim ve anlam olarak belki bilmediğimiz bir kavram Flynn etkisi.

Flynn Etkisi , IQ puanlarının zamanla değişme eğilimi ve özellikle, genel popülasyonda IQ puanlarında istikrarlı bir artışla kanıtlanan zekadaki belirgin artıştır. İlk olarak James Flynn tarafından isimlendirildi.

Hani zamanda yolculuk geriye gitme gibi şu an da ulaşmadığımız ama sıkça teoriler üretilen konular. Örneğin bazı komplo teorisyenleri aslında bizim gelecekteki nesillerimizin kendi geçmişlerini incelemek üzere ürettiği bir simülasyondan ibaret olduğumuzu söylüyor: “tıpkı bizim insanlığın geçmişi için maymunları incelememiz gibi” .

flynn etkisi

Flynn Etkisi Nedir?

Flynn Etkisi , IQ puanlarının zamanla değişme eğilimi ve özellikle, genel popülasyonda IQ puanlarında istikrarlı bir artışla kanıtlanan zekadaki belirgin artıştır. İlk olarak James Flynn tarafından fark edildi.

Flynn etkisi kısaca nesilden nesile zekanın arttığını göstermek için kullanılan bir terim. Zeka testlerinde bir sonraki nesil bir önceki nesilden daha yüksek puan alıyor. İşte tam olarak bu duruma flynn etkisi adı veriliyor.

Buna göre , 1950’deki insanların şimdikinden çok daha az akıllı olduğu görülüyor, yani zekayı IQ puanlarında tanımlarsanız. Bu nasıl mümkün olabilir? Flynn etkisi teorisine göre, IQ puanlarındaki artış , kısmen eğitimdeki gelişmelere ve daha iyi beslenmeye bağlanabilir.

Ayrıca, insanlar daha fazla okuyor ve yeni teknoloji – bilgisayarlar, internet – insanları daha soyut düşünmeye zorluyor. Bütün bunlar IQ puanında bir artışa yol açıyor.

Ters Flynn etkisi mi?

Ancak bu arada Flynn etkisinin sona ermiş olabileceğine dair çalışmalar da var. Danimarka, Norveç ve Birleşik Krallık’ta yapılan araştırmalar Flynn etkisinin sadece sona erdiğini değil, ortalama IQ puanlarında aslında bir düşüş olduğunu göstermiştir. Bu fikir değişikliği için ikna edici veriler henüz yok tabi ki.

Flynn Etkisi Ne Anlama Geliyor?

Flynn Etkisi, IQ’nun mutlak olduğu, zekanın doğuştan geldiği ve IQ testlerinin mutlak bir kaliteyi test ettiği iddialarını çürütme eğilimindedir. Aşağıdakiler de dahil olmak üzere, insan zekasındaki belirgin artışı açıklayan bir dizi faktör vardır:

  • Eğitime daha fazla erişim – Her nesilde daha fazla insan okula gidiyor ve insanlar daha uzun süre okulda kalma eğiliminde.
  • Daha fazla maruz kalma – İki nesil önce, bir video oyunu oynamak için gereken temel uzamsal akıl yürütme görevleri son derece zorlayıcı olabilirdi, ancak şimdi bu bilgi genellikle yaygın.
  • Test yanlılığı – Sınav, doğuştan gelen bilgilerden ziyade öğrenilen bilgileri test edebilir ve kültürel olarak değer verilen bilgileri test edebilir. Böylece kültürler kendi IQ testlerinde giderek daha iyi hale gelecekler.
  • Daha iyi genel sağlık ve beslenme, daha iyi doğum öncesi bakım ve engelli ve düşük IQ’lu insanlar için daha iyi hizmetler, zihinsel engellilerin oluşumunu azaltabilir .

Flynn’in hipotezi, IQ testlerinin zekayı doğrudan ölçemeyeceği, bunun yerine sadece zeka ile bir şekilde ilişkili olan özellikleri ölçtüğü idi.

Flynn Etkisi Örnekleri

Çevrenin bilişsel yetenekler üzerinde güçlü etkileri olduğunu biliyoruz. Bu etkinin belki de en basit ve en güçlü gösterimi Flynn etkisidir .Adını keşfeden James Flynn’den almıştır. Temel fenomen, IQ’nun geçen yüzyılın büyük bölümünde -en azından 1930’dan beri- dünya genelinde birbirini izleyen nesiller boyunca artmasıdır. Etki çevresel olmalıdır, çünkü açıkçası, ardışık bir genetik mutasyon akışı böyle bir etkiyi ele geçiremez ve uygulayamazdı. Bu kadar kısa bir süre içinde etkisi o kadar güçlüdür ki: akışkan zeka testleri için nesil başına yaklaşık 15 IQ puanı. Ayrıca, tüm dünyada meydana gelir. Etki, sıvı zeka testleri için kristalize zeka testlerinden daha büyük olmuştur.

Flynn etkisinin birçok olası açıklaması vardır ve 1996 yılında Ulric Neisser tarafından Emory Üniversitesi’nde düzenlenen ve etkiyi açıklamaya çalışmak için bir konferans düzenlendi. Olası açıklamalardan bazıları, artan okullaşma, ebeveynlerin daha fazla eğitim düzeyi, daha iyi beslenme ve daha az çocukluk hastalığıdır. Özellikle ilginç bir açıklama, çocuklara daha fazla ve daha iyi ebeveyn ilgisi gösterilmesidir. Cevap ne olursa olsun, Flynn etkisi, IQ’nun sabit olduğu görüşü hakkında dikkatlice düşünmemiz gerektiğini gösteriyor. Muhtemelen bireylerde sabit değildir ve kesinlikle nesiller boyunca sabit değildir.

Kuşaklar Arası Zeka Puanlarındaki Değişiklikler

Zeka testlerine aşırı güven konusunda devam eden tartışmalara rağmen, bu testlerin güvenilir ve geçerli ölçümler olduğu gerçeği devam etmektedir. Yine de bu testlerin gerçekte neyi ölçtüğü hala net değil. IQ araştırmalarındaki en ilgi çekici bulgulardan biri, sadece Amerika Birleşik Devletleri’nde değil, aynı zamanda dünyanın birçok ülkesinde son birkaç on yılda meydana gelen test puanlarındaki kademeli artıştır ( Flynn, 1987 ). 

Her on yılda yaklaşık 3 IQ puanına varan bu artış, sözlü olarak yüklenen testlerde bulundu, ancak özellikle akıcı zekadan yararlanan sözel olmayan testlerde daha belirgindir. Raven’ın Aşamalı Matrisleri ve Kelime Ölçekleri ( Raven ve diğerleri, 1998 ). 

Flynn etkisi olarak adlandırılan etki , kültürümüzün karmaşıklığındaki artışlar veya beslenme durumundaki artışlar dahil olmak üzere , IQ puanlarının neden artışta olduğunu açıklamak için birçok hipotez önerilmiş olmasına rağmen, tam olarak anlaşılamamıştır ( Neisser ve diğerleri, 1996 ). 

Belki de Flynn etkisinden öğrenilecek en önemli ders, standart testlerle ölçülen zekanın zaman içinde değiştiği – IQ puanlarının ne bir birey içinde ne de toplumlar arasında değişmez olmadığıdır. 

Standart zeka testleri, çocuklarda akademik performansı tahmin etmek ve öğrenme veya zihinsel engelleri belirlemek için önemli araçlardır. Aynı zamanda, birçok işlevsellik alanında bilişsel performansın altında yatan dinamik gelişimsel süreçleri yakalayabilen, zekayı daha geniş bir şekilde ölçecek başka araçlar geliştirmeye açık bir ihtiyaç vardır. 

IQ testi puanları, okul başarısındaki bireysel farklılıkları orta derecede iyi ve dolaylı olarak yetişkin meslek statüsünü (akademik başarı ile güçlü bir şekilde ilişkili olduğu ölçüde) tahmin ediyorsa, IQ ve gerçek iş performansı arasındaki tahmine dayalı korelasyonlar, zaman içinde önemli ölçüde azalmış gibi görünüyor. 

Daha da önemlisi, zeka çocukları değerlendirmenin yalnızca bir yoludur. Bir çocuğun evdeki ve okuldaki günlük yaşamını etkileyen, zekanın ötesine geçen ve hatta yaşam kalitesi ve olumlu duygusal deneyim gibi zekayla ilişkilendirilemeyecek pek çok başka boyut vardır ( Watten ve diğerleri, 1995 ).

MEB Resmi Site: http://meb.gov.tr


Sizin Tepkiniz Nedir?

Üzgün Üzgün
2
Üzgün
Sevmedim Sevmedim
2
Sevmedim
Şaşkın Şaşkın
3
Şaşkın
Korkunç Korkunç
2
Korkunç
Kızgın Kızgın
1
Kızgın
Mutlu Mutlu
3
Mutlu
Sevdim Sevdim
3
Sevdim
Komik Komik
0
Komik

Yorum

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Bir format seçin
Kişisel Test
Kişiliğe dair bir şey ortaya çıkarmayı amaçlayan sorular dizisi
Basit Test
Bilgiyi kontrol etmek isteyen doğru ve yanlış cevaplı sorular dizisi
Anket
Karar vermek veya görüş belirlemek için oylama yapmak
Serbest Yazı
Yazılarınıza Görseller Bağlantılar Ekleyebilirsiniz
Liste
Klasik İnternet Listeleri
Geri Sayım Listesi
Klasik İnternet Geri Sayım Listeleri
Açık Liste
Kendi öğenizi gönderin ve en iyi sunum için oy verin
Oylanabilir Liste
En iyi liste öğesine karar vermek için yukarı veya aşağı basın
Fotoyla Anlatım
Kendi resimlerinizi yükleyin ve birşeyler anlatın
Video
Youtube and Vimeo Embeds
Ses
Soundcloud veya Mixcloud İçerikleri
Görsel
Fotoğraf veya GIF
GIF
GIF Formatı